Kuchnia

Królowa Pizza: historia, rodzaje i typy „jedzenia ubogich”

18 maja 2016

Historia pizzy jest długa i niepewna – pierwsze zachowane wzmianki pochodzą z czasów starożytnych. Chociaż w literaturze znaleźć można informacje, oparte bardziej na przypuszczeniach niż na faktach, na temat greckiego pochodzenia pizzy, to dziś nikt nie ma wątpliwości, że ta prawdziwa narodziła się we Włoszech, a konkretniej w Neapolu.

  • Historia pizzy

Ponieważ historia pizzy sięga zamierzchłych czasów, łatwo się domyślić, że z biegiem lat zmieniał się również sposób i forma jej serwowania. Od płaskich chlebów z czosnkiem, oliwą i ziołami w czasach starożytnych, aż po wiek XVII pizza niczym nie przypominała przysmaku, który na stałe zagościł w menu większości z nas. W ówczesnych czasach, dzięki małej liczbie składników i prostocie wyrobu szybko została okrzyknięta mianem jedzenia ubogich. Jednym z przełomowych momentów dla pizzy, ze względu na sos, było sprowadzenie do Królestwa Neapolu pomidorów. Z czasem pizza zaczęła coraz bardziej zmieniać swój wygląd i smak, rosła również jej powszechność i popularność. Jeśli wierzyć źródłom, historia współczesnej pizzy rozpoczyna się w momencie odwiedzin Neapolu przez króla i królową Sabaudii – Umberto i Margheritę di Savoia. W pamiętnym roku 1889, nijaki piekarz Raffele Esposito zaserwował, do dziś najbardziej znaną i lubianą, pizzę Margheritę.

Margherita stworzona na bazie białego sera mozzarella, sosu z czerwonych pomidorów oraz zielonej bazylii została stworzona nie tylko na cześć pięknej królowej, ale także w celu oddania czci nowo narodzonemu państwu włoskiemu i fladze republiki.

Wiele osób uważa, że pizza jest, ze skromnością Włosi raczej nie mają problemu, przejawem neapolitańskiego geniuszu, który objawił się w możliwości stworzenia wielu dań w jednej potrawie. Potrawie, która będzie inna w zależności od sposobu wyrobienia ciasta i dołączonych do niego dodatków. Biorąc pod uwagę powyższą historię i wszystkim dobrze znany smak, nikogo nie dziwi fakt, że w 2010 roku pizza neapolitańska została zastrzeżona przez Komisję Europejską, jako certyfikowany wyrób tradycyjny. W 2015 roku potrawa została kandydatką Włoch na listę niematerialnego dziedzictwa UNESCO.

http://i0.wp.com/upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/a/a3/Eq_it-na_pizza-margherita_sep2005_sml.jpg?resize=876%2C657&ssl=1Pizza napoletana

  • Typy pizzy

Często poszukując ideału w polskich pizzeriach zadziwia różnorodność oraz nazwy oferowanych pizz. O co chodzi z nazwami? A o to, że często pizza, którą pod daną nazwą zamówimy w Polsce, we Włoszech albo nie istnieje, albo składają się na nią całkowicie inne składniki. Pozostawmy schabowy schabowym, a margheritę margheritą. Wracając do tematu, pizzę możemy klasyfikować między innymi ze względu na: sposób podania, grubość ciasta oraz jej geograficzne pochodzenie.

Ze względu na sposób podania wyróżniamy:

  • pizzę okrągłą (pizza tonda)
  • pizzę na kawałki (pizza al taglio, pizza a pezzi
  • pizzę wielkich rozmiarów, często sprzedawaną na metry (pizza alla pala)

 

W kwestii grubości ciasta, w większości przypadków jest placek na bazie: mąki, wody, drożdży, soli i ewentualnie oliwy, jest cienki i kruchy, a przygotowywanie go w drewnianym piecu sprawia, że jego krańce są delikatnie nadpalone. Duży sekret tkwi także w jego kilku-dziesięciogodzinnym leżakowaniu. Przeciwieństwem takiego ciasta jest pasta neapolitańska, którą charakteryzuje grubość i puszystość.

Rodzaje pizzy pod względem pochodzenia geograficznego:

  • pizza neaopolitańska – na grubym cieście, najlepsza na świecie!
  • pizza rzymska – podawana na cieście cieńkim
  • pizza sycylijska – grubsza od rzymskiej, cieńsza od neapolitańskiej
  • pizza genewska – biała, miękka, sprzedawana na kawałki
  • calzone, czyli taki faszerowany pieróg z pizzy
  • focaccia – nadziewana pizza na bardzo grubym cieście

 

http://i0.wp.com/upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/1/15/Calzone04.jpg?resize=876%2C657&ssl=1Pizza faszerowana, czyli calzone

Jeżeli dokonać klasyfikacji ze względu na charakterystyczne dla niej dodatki, uda nam się wymienić co najmniej kilkadziesiąt.

  • Margherita: pomidory (sos), mozzarella, oliwa (opcjonalnie bazylia)
  • Marinara: pomidory, czosnek, oregano, oliwa
  • Capricciosa: pomidory, mozzarella, grzyby, karczochy, szynka (surowa lub gotowana), czarne oliwki, plasterki gotowanego na twardo jajka
  • Quattro formaggi (4 sery): pomidory (opcjonalnie), mozzarella, różne typy serów, bazylia; w Neapolu „cztery sery” robione są na bazie białej pizzy bez pomidorów; przeważnie wśród serów znajdziemy wyjątkowo „pachnącą” gorgonzolę
  • Funghi (czytaj: fungi): pomidory, mozzarella, pieczarki, pietruszka, oliwa
  • Prosciutto e funghi: pomidory, mozzarella, pieczarki szynka gotowana lub surowa (cotto/crudo)
  • Diavola: pomidory, mozzarella, pikantne salami, ostra papryczka peperoncino, opcjonalnie czarne olliwki
  • Boscaiola: mozzarella, pieczarki, kiełbaska
  • Fiori di zucca: mozzarella, kwiaty cukinii, anchois, oliwa
  • Frutti di mare: owoce morza (krewetki, mule, omułki, kalmary…), czosnek, pietruszka
  • Ortolana: pomidory (opcjonalnie), mozzarella, papryka, bakłażan, cukinia, inne grillowane warzywa
  • Tirolese: pomidory, mozzarella, gorgonzola, speck (rodzaj wędliny)
  • Bismarck: pomidory, mozzarella, szynka gotowana, smażone jajko
  • Mare e monti: pomidory, mozzarella, grzyby, krewetki, czosnek, pietruszka
  • Mimosa: mozzarella, śmietana, gotowana szynka, kukurydza
  • Primavera: pomidorki koktajlowe, mozzarella, rukola, surowa szynka, posypana serem Grana Padano
  • Caprese: pomidorki koktajlowe, mozzarella di Bufala, bazylia, oliwa
  • Pugliese: pomidory, mozzarella, cebula, czarne oliwki
  • Carciofini e tonno: pomidory, karczochy, tuńczyk, pietruszka, oliwa

I chyba w tym tkwi cały urok pizzy, w zależności od upodobań smakowych, każdy może stworzyć taką, która jego zdaniem będzie najlepsza.

http://i1.wp.com/upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/4/43/Focaccia-erbe-olive.jpg?resize=993%2C657&ssl=1Pizza nadziewana na grubym cieście, czyli focaccia

  • Włosi o polskiej pizzy

Jeśli zapytasz Włochów, co sądzą o polskiej pizzy, to ich pierwszą odpowiedzią będzie: „Jest zupełnie inna od włoskiej, a różnice można by wymieniać w nieskończoność!”. Włosi uważają, że nasza rodzima pizza, ze względu na grubość ciasta, bardziej przypomina pizzę neapolitańską. Wielkim zaskoczeniem, które przyjmują z dość dużą przychylnością jest bardzo duża ilość dodatków oraz sosy, bez których znaczna część Polaków nie wyobraża sobie jedzenia narodowej potrawy Italii. Tak modne w ostatnim czasie oliwy (również te wymyślne, smakowe), którymi polskie pizzerie zalecają polewać pizzę są rzeczą nieznaną i niespotykaną we Włoszech. Prawdziwa pizza sama w sobie jest robiona na bazie najlepszej oliwy z oliwek, zatem nie ma sensu natłuszczać jej jeszcze bardziej niż jest to konieczne.

  • Co drażni Włochów w Polskiej pizzy?

Wszystkie zapytane osoby zgodnie odpowiedziały, że jakość dodatków. Każdy Włoch, ręcząc za tym własnym życiem, zapewnia, że w Italii nie istnieje taka możliwość, aby ktokolwiek zaserwował pizzę na bazie sera, który nie jest mozzarellą albo zamiast najlepszej jakości surowej szynki, przyozdobił ją szynką konserwową. Dużym zaskoczeniem dla przyjaciół z południa jest również cena. Zgodnie deklarowali, że gdyby w Italii pizza kosztowała 20-30 euro nikt by jej nie jadł. Dlaczego? Bo w tej cenie w dobrej restauracji zjesz przystawki, pierwsze i drugie danie, a to wszystko na bazie ryb i owoców morza. Podsumowując, większość Włochów, którzy mieli okazję spróbować naszego rodzimego „placka z sosem i dodatkami”, zgodnie twierdzą, że jest smaczny, choć ciężko nazwać go pizzą. Dlaczego?

Bo prawdziwa pizza, to tylko pizza robiona na włoskiej ziemi, przez Włocha i z włoskich składników!

 

Może brzmi to dość próżnie i wyniośle, jednak każdy kto spróbował wersji z południa, przyzna im rację. Prawda?

Only registered users can comment.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *